LOGOPEDIA

ZABAWY NIE TYLKO DLA TYCH, KTÓRZY ĆWICZĄ U LOGOPEDY.

Drodzy Rodzice i Dzieci. Na dłuższy czas siedzenia w domu proponuję zabawy logopedyczne nie tylko dla tych, którzy chodzą na zajęcia do logopedy, ale dla wszystkich, jako przerwę w… innych zabawach.

Dzieci mają naturalną skłonność do wielokrotnego powtarzania ulubionych zabaw. Jeśli więc potraktujemy te ćwiczenia jako zabawę, będą one dla dziecka prawdziwą przyjemnością. Rola Rodzica będzie więc polegała na pokazaniu poprawnie wykonanego ćwiczenia i zachęcaniu dziecka do pracy przez chwalenie za podejmowany wysiłek, choćby efekty nie były od razu widoczne. Lepiej ćwiczyć krótko, ale częściej😊.

Przedstawiony przeze mnie zestaw ćwiczeń nie jest programem obowiązującym, który powinno wykonać każde dziecko. Z poniższego zestawu należy wybrać te ćwiczenia, które będą możliwe do wykonania. Zbyt trudne zabawy szybko zniechęcą dziecko do dalszych ćwiczeń. A zatem, jeśli dziecko ma trudności z pionizacją języka (nie wymawia np. sz, ż, cz, dż, l, r) wówczas starajmy się wybierać te zabawy, które inicjują ruch języka ku górze, w stronę górnych zębów, podniebienia. Zadbajmy, by w takim zestawie zabaw znalazły się ćwiczenia wyrabiające nawyk łączenia zębów, a zapobiegniemy wówczas tendencji wysuwania języka pomiędzy zęby (sprzyja to rozwijaniu się seplenienia). Jeśli napotkają Państwo trudności z wyborem zabaw dla swojego dziecka proszę pisać: jkumorgaszcz@gmail.com  Życzę miłej zabawy.

Ćwiczenia usprawniające motorykę narządów mowy: język, wargi przygotowują dziecko do prawidłowego mówienia.

Ćwiczenia warg:

Wymawianie na przemian „a”„o” lub „e”„o” przy maksymalnym oddaleniu od siebie górnej i dolnej wargi.
Oddalanie od siebie kącików ust, jak przy „i”.
Zbliżanie do siebie kącików ust (ściąganie warg) jak przy „u”.
Cmokanie i parskanie (wprawianie warg w drganie).
Wargi wysunąć do przodu, ściągnąć je (jak przy gwizdaniu) i przesuwać w kąciki ust: w prawo, w lewo, a następnie wykonywać nimi ruchy okrężne.
Masowanie warg zębami (górnymi dolnej wargi i odwrotnie).
Układanie ust, jak przy wymowie samogłosek , z wyraźną przesadną artykulacją warg, np. w kolejności: a-i-o-u-y, u-a-i-o-y, o-a-y-i-u, y-i-o-a-u, u-i-y-a-o. W następnej fazie łączymy samogłoski w pary: a-i, a-u, i-a, u-o, i-u, o-i, u-i, a-o.
Nadymać policzki przy zwartych wargach, później powoli wypuszczać powietrze buzią.
Nadmuchiwać gumowe zabawki, baloniki.
Nadymać policzki na zmianę lewy i prawy, przesuwać powietrze z jednej strony jamy ustnej do drugiej przy zwartych wargach.
Wciągać policzki do jamy ustnej (policzki ściśle przylegają do łuków zębowych, wargi tworzą zajęczy pyszczek).
Przy zaciśniętych zębach zwierać i rozwierać wargi (zwarcie ma być silne, rozwarcie możliwie największe).
Zaokrąglać i rozciągać (spłaszczać) wargi przy zwartych szczękach; przy zaokrąglaniu wargi wysuwają się do przodu i całkowicie zwierają, przy spłaszczeniu wargi ściśle przylegają do łuków zębowych, zęby dolne i górne powinny być widoczne.
Dmuchać na płomień świecy, skrawki papieru, watkę, pingpongową piłeczkę…
Przy zwartych szczękach i wargach odciągać na przemian kąciki ust na boki.
Cmokać przy dowolnym układzie warg (powstający szmer przypomina pocałunek); cmokać przy wysuniętych i zaokrąglonych wargach oraz zwartych szczękach.
Wykonywać ruch kolisty wysuniętych, zaokrąglonych i zwartych warg. Ruch warg może być wykonywany samodzielnie lub łącznie z ruchami szczęki dolnej.
Przy zamkniętych szczękach unosić wargę górną (widoczne są tylko zęby górne), a następnie opuszczać wargę dolną (widoczne są tylko zęby dolne).
Górnymi siekaczami lekko dotykać wargi dolnej, równocześnie wargi wykonują ruch spłaszczenia i powrót do pozycji neutralnej; te same ruchy warg wykonuje się przy kontakcie zębów dolnych z górną wargą.
Wargi wysuwać do przodu, zaokrąglać i zwierać, a następnie wykonać ruch w prawo i w lewo (lub do góry i do dołu); szczęki przez cały czas są zwarte.
Wargę górną położyć możliwie najdalej na wargę dolną i wykonywać ruchy ssania; to samo ćwiczenie wykonujemy przy ułożeniu wargi dolnej na górną.

Ćwiczenia języka:

„Głaskanie podniebienia” czubkiem języka, jama ustna szeroko otwarta, lub zlizywanie z podniebienia masy czekoladowej, miodu, dżemu, rozmiękczonego wafelka.
Oblizywanie dolnej i górnej wargi (zlizywanie masy czekoladowej, budyniu).
Kląskanie.
Dotykanie czubkiem języka na zmianę do górnych zębów, a następnie do górnej wargi przy maksymalnym opuszczeniu szczęki dolnej.
Język w kształcie grota wykonuje poziome ruchy wahadłowe od jednego do drugiego kącika ust (nie wysuwamy języka z buzi!)
Ruchy koliste języka w prawo i w lewo wewnątrz jamy ustnej.
Oblizywanie lub „odliczanie” zębów i zewnętrznej powierzchni dziąseł pod wargami.
Wykonywać najpierw wolne, potem coraz szybsze ruchy na boki, w górę i w dół językiem w powietrzu – jak wąż; następnie stopniowo cofać język w głąb jamy ustnej.
Wolno, następnie coraz szybciej masować czubkiem języka zęby, następnie wałek dziąsłowy, podniebienie.
Żuć język, udawać ssanie cukierka.
Naśladować grę na trąbce lub na bębenku.
Ostrzyć czubek języka o górne zęby, przy szeroko otwartych ustach.
Masować język poprzez nagryzanie czubka języka zębami.
Szybko unosić i opuszczać język w kierunku dolnych i górnych zębów, przy szeroko otwartych ustach i nieruchomej żuchwie.
Wymawiać ttt najpierw wolno, potem coraz szybciej przy szeroko otwartych ustach.
Wymawiać ddd najpierw wolno, potem coraz szybciej przy szeroko otwartych ustach.
Szybko wymawiać lllll, a następnie sylaby: la, lo, le, lu.
Szybko, naprzemiennie wymawiać głoski t, d (ćwiczenie pomocne przy nauce głoski „r”).
Śpiewać: najpierw lalala, lalala…, lelele…, lololo…, następnie lala, lata, lada…; powtarzać ten materiał, podstawiając kolejno samogłoski: e, o, u.
Rozluźniony język podnieść do podniebienia twardego i lekko go dotknąć.

Zabawy dźwiękonaśladowcze ćwiczą naśladowanie, uczą rozpoznawać dźwięki, przygotowują do słuchania.

Do zabawy można wykorzystać wszelkiego typu klocki, obrazki, ilustracje, książeczki, zabawki , sylwety zwierząt.

 

odgłosy zwierząt:

    • krowa – muuu;
    • baran – beee;
    • koza – meee;
    • świnka – iiii; chrum, chrum; kwi-kwi;
    • osa – bzzz;
    • kukułka – ku-ku;
    • mruczenie misia – mmm…;
    • miauczenie kota – miau;
    • pies – hau-hau;
    • kogut – kukuryku;
    • indyk – gul-gul;
    • gęś – gę -gę;
    • kaczka – kwa, kwa; taś -taś;
    • bocian – kle-kle;
    • żaba – kum-kum;
    • trzmiel – www…;
    • sowa – hu-hu;
    • koń – kl-kl;
    • wąż – ssss…;
    • gołąb – gruchu, gruchu;
    • wrona – kra, kra;
    • itd….
 odgłosy pojazdów:

    • auto – brum; pi-bi;
    • samochód policyjny – e-o;
    • karetka pogotowia – i-u;
    • straż pożarna – e-u;
    • pociąg – fu-fu;
    • tramwaj – deń, deń, deń;
    • dzwonek roweru – dzeń, dzeń, dzeń;
    • itd….
 naśladowanie śmiechu innych osób:

    • mamy – ha-ha;
    • taty – he-he;
    • dziecka -hi-hi;
    • Św.Mikołaja – ho-ho;
    • itd…
 inne:

    • pukanie – puk, puk;
    • uderzanie – buch, buch;
    • stukot – pyk, pyk;
    • bicie serca – pik, pik;
    • podskoki – hop, hop;
    • okrzyki radości – hip, hip;
    • stukot zegara – tik-tak; bim-bam-bom;
    • zegarek – cyk, cyk;
    • woda – kap-kap; chlap-chlap;
    • piłka – tap, tap;
    • dzwonek – dzyń-dzyń;
    • nawoływanie kurcząt – cip -cip ;
    • zatrzymywanie konia – prrrr;
    • poganianie konia – wio!;
    • kichanie – a psik!;
    • strzelanie – pif -paf;
    • rzucanie, uderzanie – bęc;
    • wiatr – szszsz…
    • szorowanie -szuru-buru;
    • itd…